werset">1 Bardzo wiele zgrzeszyło dla zysku,
a ten, kto stara się wzbogacić, odwraca oko¹.
werset">2 Jak kołek wbija się między kamienie ze sobą spojone,
tak grzech się wdziera między sprzedaż a kupno.
werset">3 Jeśli kto bojaźni Pańskiej pilnie trzymać się nie będzie,
wnet jego dom się obali.


werset">4 Gdy sitem się przesiewa, zostają odpadki,
podobnie [okazują się] błędy człowieka w jego rozumowaniu.
werset">5 Piec wystawia na próbę naczynia garncarza,
a sprawdzianem człowieka jest jego wypowiedź.
werset">6 Hodowlę drzewa poznaje się po jego owocach,
podobnie serce człowieka - po rozumnym słowie.
werset">7 Nie chwal człowieka, zanim poznasz, jak przemawia,
to bowiem jest próbą dla ludzi.


werset">8 Jeśli starać się będziesz o to, co jest sprawiedliwe, osiągniesz je
i wdziejesz jak wspaniałą szatę.
werset">9 Ptaki trzymają się razem z podobnymi sobie,
a prawda powróci do tych, którzy ją w czyn wprowadzają.
werset">10 Jak lew zasadza się na zdobycz,
tak grzech na tych, którzy czynią niegodziwości.
werset">11 Mowa bogobojnego jest zawsze mądrością,
głupi zaś zmienia się jak księżyc.
werset">12 Skracaj czas [przebywania] między nierozumnymi,
a wśród mądrych przedłużaj!
werset">13 Opowiadanie głupich budzi odrazę,
a śmiech ich płynie z grzesznej przyjemności.
werset">14 Gadanie człowieka, co często przysięga, stawia włosy dębem,
a kłótnia takich ludzi każe zatykać uszy.
werset">15 Wylanie krwi - kłótnia pyszałków,
i przykro słuchać ich wyzwisk.


werset">16 Kto zdradza tajemnicę, traci zaufanie
i nie znajdzie sobie przyjaciela.
werset">17 Kochaj przyjaciela i bądź mu wierny,
a jeślibyś zdradził tajemnice jego, nie usiłuj nawet biec za nim!
werset">18 Jak bowiem człowiek stracił tego, kto mu umarł,
tak straciłeś przyjaźń bliźniego,
werset">19 i jakbyś wypuścił ptaka trzymanego w ręce,
tak oddaliłeś bliźniego i już go nie odzyskasz.
werset">20 Nawet nie biegnij za nim, bo jest daleko
i uciekł jak sarna z sideł.
werset">21 Rana może być opatrzona,
obelga darowana,
ale ten, kto wyjawił tajemnicę, nie ma już nadziei.


werset">22 Kto mruga okiem - knuje zło
i nikt go od tego nie odwiedzie.
werset">23 Wobec ciebie usta jego są słodkie
i podziwiać będzie twoje słowa;
ale później zmieni swoje usta
i ze słów twoich ukuje zarzut przeciw tobie:
werset">24 wiele znienawidziłem, ale nic tak bardzo, jak takiego,
a i Pan go nienawidzi.
werset">25 Kto rzuca kamień w górę, rzuca go na swoją głowę,
a cios podstępem zadany zrani także uderzającego².
werset">26 Ten, kto kopie dół, sam w niego wpadnie,
a kto zastawia sidła, sam w nie zostanie schwytany.
werset">27 Kto źle czyni, na tego spadnie zło,
a nawet nie pozna, skąd na niego przyjdzie.
werset">28 Drwiny i obelgi są dla pyszałka,
a pomsta jak lew czyha na niego.
werset">29 W sidła dali się schwytać ci, którzy się cieszą z upadku bogobojnych,
i ogarnie ich boleść jeszcze przed śmiercią.


werset">30 Złość i gniew są obrzydliwościami,
których pełen jest grzesznik.